باغستان سنتی قزوین در مستند بلند «ماریان»

تاریخچه شکل گیری و خاطرات باغستان سنتی قزوین در مستند بلند «ماریان»

حامد کلجه ای؛ پژوهشگر و مستند ساز؛ از ساخت تازهترین اثرش درباره باغستان سنتی قزوین خبر داد. به گفته او باغ های تاریخی اطراف شهر قزوین بر پایه منابع مکتوب، قدمتی بیش از هزار سال دارد؛ و مطابق روایت‌ها، پیشینه‌اش به دوران ساسانی بازمی‌گردد. این باغ ها زمانی ۴۰۰۰ هکتار وسعت داشته و مطابق نقشه های ثبت شده در سال ۱۹۱۵ مساحتش شش برابر بوده است و گرداگرد شهر چون نگینی آن را در بر گرفته بودند. اکنون تنها ۲۷۸۴ هکتار از آن باقی مانده و باغ های شمال شهر به کلی نابود شده اند. این مساحت باقی‌مانده که از سال ۱۳۹۳ به‌عنوان اثر ملی ثبت شده است، اکنون با خطر بزرگ پروژه‌های راهسازی به ویژه کمربندی نوین شهر مواجه است.

باغستان، مهم ترین و وسیع ترین ظرفیت اکولوژیک استان و منطقه و ریه‌های تنفسی شهر است که محصولات محلی و سنتی قزوین، شامل بادام و پسته و انگور را در خود جای داده و از مرغوب‌ترین انواع جهانی است و با توجه به شیوه‌ی «داشت»، محصول سالم محسوب می‌شود. باغستان هزاران درخت ۳۰۰ تا هزارساله را در خود جای داده است که به تنش خشکی مقاوم هستند؛ باغستان ژرم‌ پلاسم غنی بادام، پسته و انگور را در خود جای داده است و به این اعتبار ذخیره‌گاه ژنتیکی تلقی می‌شود.

این مستند ساز بیان کرد: «ماریان» در قالب یک مستند بلند و یک مجموعه مستند تلویزیونی تا اواسط سال ۱۳۹۹ به تهیه کنندگی احمد شفیعی و در خانه مستند انقلاب اسلامی تولید خواهد شد.

حامد کلجه ای، دانش آموخته سینما و عضو انجمن صنفی کارگردانان سینمای مستند است. از جمله آثار او می توان به سرو عرشی، پارسیاد، انتخابی از سرزمین پارس، پیام آوران پاکی، پناهگاه حامی، حلقه عاشقان، مجموعه مستند سرزمین تشنه، مجموعه مستند زیبایی های شهر اشاره کرد.

حامد کلجه ای در سال ۹۱ برای مستند «پارسیاد» برنده تندیس جوان برگزیده کشوری بخش فیلم از جشنواره ملی حضرت علی اکبر(ع) (جوان برتر ایرانی) شده است. او در سال ۹۵ برای مستند «پناهگاه حامی» موفق به دریافت تندیس بهترین کارگردانی مستند کوتاه و نیمه بلند از ششمین جشنواره بین المللی فیلم شهر شده است. «ماریان» سومین همکاری مشترک کلجه ای پس از مستندهای «پیام آوران پاکی» و «حلقه عاشقان» با خانه مستند انقلاب اسلامی است.

«ماریان»؛ نام یکی از محل های باغستان سنتی قزوین است که اینک از بین رفته است.